ЖҮНІС ӘМІРЕ «ДИУАНЫНДАҒЫ» ТҮРІК ӘДЕБИ ТІЛІНДЕ ҚОЛДАНЫЛМАЙТЫН КЕЙБІР ЕТІСТІКТЕРДІҢ ҚАЗАҚ ТІЛІНДЕГІ ҚОЛДАНЫСЫ: ФОНО-СЕМАНТИКАЛЫҚ ТАЛДАУ
##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.47526/3107-3085.345Кілт сөздер:
Жүніс Әміре, Диуан, түрік әдеби тілі, архаизмдер, етістіктер, фоносемантика.Аңдатпа
Мақаладa Жүніс Әміре «Диуанында» кездесетін, қазіргі түрік тілінің әдеби нормасына енбеген кейбір етістіктердің қазақ тіліндегі қолданысы фонетикалық және семантикалық тұрғыдан талданады. Тілдің тарихи даму барысында көптеген етістіктер әдеби тілден шығып қалса да, олардың бір бөлігі Анадолының жергілікті диалектілерінде немесе басқа түркі тілдерінде өмір сүруін жалғастырып отырғаны белгілі. Бұл құбылыс, әсіресе оғыз–қыпшақ тілдік сабақтастығының тарихи тереңдігін айқындауы жағынан маңызды. Зерттеуде Жүніс Әімре шығармаларында қолданған balkı-, bayı-, döy-, eyit-, köy-/göy-, köyne-, kuç-, obrıl-, ör(i) tur-, öt-, sağın-, sın-, şeş-, talbın-, tam-, tayın-, toylа-, üt-/ut-, yel-, yort-, yoyıl- сияқты жиырмадан астам етістік анықталды. Осы етістіктердің көпшілігі қазақ тілінде әлі күнге дейін белсенді қолданылатыны, тіпті кейбірінің мағынасы мен қызмет аясы кеңейгені байқалады. Зерттеу нәтижелері Жүніс Әміре тілі мен қазіргі қазақ тілі арасында тарихи тұрғыдан терең сабақтастық бар екенін, сондай-ақ архаикалық деп танылған көптеген етістіктердің қазақ тілінде сақталып, түркі тілдерінің көне қабаттарын бүгінге жеткізіп отырғанын көрсетеді. Осылайша еңбек тарихи лексиканы және түркі тілдерінің өзара байланысын жаңаша бағалауға үлес қосады.
Әдебиеттер тізімі
1. Шaнский Н. Лексикология современного русского языкa. – Москвa: Высшaя школa, 1973. - 330 с.
2. Тереховa С. Лингводидaктические проблемы исследовaния устaревшей лексики // Русскaя Филология. №1-2/46, 2012. – С. 59-64.
3. Хасенов Ә. Тіл білімі. – Астана: Ердәулет, 2007. – 184 б.
4. Филин Ф. Образование языка восточных славян. – Москва: Академий Наук СССР, 1962. – 298 с.
5. Aksan D. Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2015. – 244 s.
6. Akar A. Eski Türkçeden Oğuzcaya Saklantılar // Köktürk Yazısının Okunuşunun 125. Yılında Orhun’dan Anadolu’ya Uluslararası Türkoloji Sempozyumu Bildiriler Kitabı. Ulanbator: Kesit Yayınları, 2018. C. 1. – S. 25-31.
7. Akar A. Batı Anadolu Ağızlarında Eski Türkçe Bir Saklantı: öñgürü // Cumhuriyetimiz 100. Yılında 6. Uluslararası Türkiye Türkçesi Ağız Araştırmaları Çalıştayı Bildirileri. – Ulanbator: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2023. – S. 149-156.
8. Gemalmaz E. Yunus Emre’nin Şiirlerindeki Dil Özellikleri // Yunus Emre Sempozyumu Bildirileri, 15-16 Ekim. Erzurum, 1991. – S. 1-6.
9. Akar A. Türkiye Türkçesinin Kuruluşu ve Yunus Emre // Türk Yurdu Dergisi. – 2012. – Sayı: 297. – S. 58-61.
10. Köprülü M.F. Türk Edebiyatında İlk Mutasavvıflar. – Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1976. – 470 s.
11. Gölpınarlı A. Yunus Emre’de Öz Türkçe Kelimeler // Türkiyat Mecmuası. – 1934. – Sayı: 4. – S. 265-280.
12. Masala A. Yunus Emre’de İnsan Sevgisi // Çağrı Dergisi. – 1971. – Sayı: 165. – S. 12-18.
13. Caferoğlu A. Yunus Emre’de Arkaik Unsurlar // Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi. – 1972. – Sayı: 10. – S. 1-10.
14. Özgür C. Yunus Emre’nin Kullandığı Farklı İki Türkçe // Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. – 2001. – Cilt II. Sayı: 1. – S. 91-103.
15. Akdemir Y. Yunus Emre’de Kelime Kadrosu // Turkish Studies. – 2013. – №8/9. – S. 429-458.
16. Dede B. Yunus Emre’nin Eserlerinin Tahlili. Doktora Tezi. Bursa: Uludağ Üniversitesi, 1990. – 493 s.
17. Tatçı M. Yûnus Emre Dîvânı. Yayımlanmış Doktora Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi, 1990. – 1308 s.
18. Datlı D. Risaletü’n-Nushiye’deki Arkaik Kelimelerin Tespiti ve Kelime Türlerine Göre Sınıflandırılması // Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması. – Eskişehir, 2014. – S. 639-659
19. Cin A., Vasif B. Yunus Emre’nin Risaletü’n-Nushiyye’si ve Divan’ı Üzerine Yeni Bir İnceleme. Mediterranean Journal Of Humanities. Sayı: III/2, 2013. S. 53-69.
20. Abdullayef A. Z. Yunus Emre ve Azerbaycan Dili // Türk Dili Aylık Dil Dergisi. – 1991. C. II, №480. – S. 500-506.
21. Yıldırım Z., Aghatabai Sh. Yunus Emre’nin Söz Hazinesinde Türkmen Türkçesinin Yansımaları // 9. Milletlerarası Türkoloji Kongresi Bildiriler Kitabı, 13-16 Eylül. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, 2022. – S. 1213-1220.
22. Kurmanbaiulı Sh. ve Marlen A. Abay, Yunus Emre ve Ahmet Yesevi’nin dilindeki Türk Lehçeleri Arası Dilsel Özellikler // Türk Kültürü ve Hacı Baktaş Veli Araştırma Dergisi. Sayı: 105, 2023. – S. 313-333.
23. Atalay B. Divanü Lûgat-it-Türk. – Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi. C. IV. 1986. – 887 s.
24. Yıldız O. Şeyyād Hamza. Yūsuf u Zelîhā. – Ankara: Akçağ Yayınları, 2008. – 579 s.
25. Yekbaş H. Sehî Bey Divânı. İstanbul: Kitabevi, 2010. – 383 s.
26. Caferoğlu A. Ebu Hayyan Kitâb Al-İdrâk Li Lisân Al-Atrâk. – İstanbul: Evkaf, 1931. – 353 s.
27. Türkçe Sözlük. 10. Baskı. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2005. – 2224 s.
28. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. II. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
29. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 2 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 742 б.
30. Türkmence-Türkçe Sözlük. Haz. Talat Tekin, Mehmet Ölmez vd. – Ankara: Şafak Matbaacılık, 1995. – 725 s.
31. Ercilasun A.B. Kutadgu Bilig Grameri (Fiil). – Ankara: Gazi Üniversitesi, 1984. – 254 s.
32. Battal A. İbni Mühennâ Lûgati. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1997. – 105 s.
33. Yüce N. Mukaddimetü’l-Edeb. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 227 s.
34. Caferoğlu A. Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü. – Ankara: Türk Dil Kurumu, 2011. – 332 s.
35. Eckmann J. Çağatayca El Kitabı. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2017. – 288 s.
36. Eraslan K. Eski Uygur Türkçesi Grameri. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2012. – 664 s.
37. Toparlı R., Vural H., Karaatlı R. Kıpçak Türkçesi Sözlüğü. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2007. – 338 s.
38. Paçacıoğlu B. VII-XVI. Yüzyıllar Arasında Sözcük Dağarcığı. – İstanbul: Kesit Yayınları, 2016. – 816 s.
39. Vámbéry H. Ćagataischen Sprache. – Leipzig: F.A.Brakhaus, 1867. – 533 s.
40. Özdemir H. Sehî Bey Divanı Örneğinden Hareketle Klasik Türk Edebiyatında Eskil Yapılar. – Konya: Kömen Yayınları, 2013. – 99 s.
41. Azәrbaycan Dilinin İzahlı Lüğәti. C. I. – Bakı: Şәrq-Qәrb, 2006. – 712 s.
42. Гaркaвец A. Кыпчaкское Письменное нaследие. т. ІІІ. Aлмaты: Бaур Кaсеaн, 2010. – 1084 б.
43. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 14 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 795 б.
44. Tekin T. Orhun Türkçesi Grameri. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2016. – 273 s.
45. Eckmann J. Nehcü’l Ferādîs. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2014. – 1392 s.
46. Mansuroğlu M. Sultan Veled’in Türkçe Manzumeleri. – İstanbul: Pulhan Matbaası, 1958. – 206 s.
47. Özkan M. Mahmûd b. Kādî-i Manyâs Gülistan Tercüması. Giriş-İnceleme-Metin-Sözlük. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 479 s.
48. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. I. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
49. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. V. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
50. Türkmen Diliniň Düşündirişli Sözlügi. C. II. – Aşgabat: Ylym, 2015. – 368 s.
51. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. VI. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
52. Севортян Э. Етимологический словaрь тюрских языков. Глaсные. – Москвa: Издaтельство Нaукa, 1974. – 768 с.
53. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 1 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 747 б.
54. Eraslan K. Mevlâna Sekkâkî. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1999. – 686 s.
55. Севортян Э. Етимологический словaрь тюрских языков. К/Қ Глaсные. – Москвa: Издaтельство Нaукa, 1997. – 362 с.
56. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 15 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 825 б.
57. Özyaşamış S. Eski Türkiye Türkçesinin Deyimler Sözlüğü. – İstanbul: DBY yayınları, 2021. – 328 s.
58. Eren A., Öztürk A. Eski Anadolu Türkçesi Dönemine Ait Bir Kur’an Tefsiri. – Ankara: Fenomen Yayınları, 2020. – 336 s.
59. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 10 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 748 б.
60. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. VIII. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
61. Taş İ. Kutadgu Bilig’in Söz Yapımı. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2015. – 273 s.
62. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. IX. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
63. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 12 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 747 б.
64. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. X. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
65. Şirin H. Eski Türk Yazıtları Söz Varlığı İncelemesi. – Ankara: Türk Kurumu Yayınları, 2016. – 750 s.
66. Utebekov S. Divân-ı Hikmet’in Dil İncelemesi - Kökşetav Nüshası - (Metin - Gramer - Dizin). Çanakkale: Paradigma Yayınları, 2022. – 537 s.
67. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. IV. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
68. Korkmaz Z. Türkiye Türkçesinin Temeli Oğuz Türkçesinin Gelişimi. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2013. – 230 s.
69. Akar A. Düşünen Türkçe. – İstanbul: Ötüken Yayınları, 2019. – 341 s.
70. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü. C. XI. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s.
71. Мaлов С. Пaмятники древнетюркской писменности. – Москвa-Ленингрaд: Aкaдемия Нaук СССР, 1951. – 451 с.
72. Ercilasun A.B., Akkoyunlu Z. Kâşgarlı Mahmud. Dîvânu Lugâti’t-Türk. – Ankara: Türk Dil Kurumu, 2014. - CXIX+995 s.
73. Сыздықов Р. Сөздер сөйлейдi. – Aлмaты: Сaнaт бaспaсы, 1984. – 412 б.
74. Қазақ әдеби тiлiнiң сөздiгi. 6 том. – Алматы: А. Байтұрсынов атындағы тiл бiлiмi институты, 2011. – 748 б.
75. Türk Vahit. Türkülerde Eski (Arkaik) Sözler. // International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. – 2009. – Vol. 4/8. – S. 83-88.
REFERENSES
1. Shanski N. Leksikologia sovremennogo russkogo iazika [Lexicology of the Modern Russian Language]. – Moskva: Vysshaia shkola, 1973. – 330 s. [in Russian]
2. Terehova S. Lingvodidakticheskie problemy issledovania ustarevshei leksiki [Linguistic didactic problems of the study of obsolete vocabulary] // Russkaia Filologia. №1-2/46, 2012. – S. 59-64. [in Russian]
3. Hasenov A. Til bilimi [Linguistics]. – Astana: Erdaulet, 2007. – 184 p. [in Kazakh]
4. Filin F. Obrazovanie iazıka vostochnyh slavian [Formation of the language of the Eastern Slavs]. – Moskva: Akademii Nauk SSSR, 1962. – 298 s. [in Russian]
5. Aksan D. Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim [Language in All Its Aspects Linguistics in Its Main Lines]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2015. – 244 s. [in Turkish]
6. Akar A. Eski Türkçeden Oğuzcaya Saklantılar [Hidden Objects from Old Turkish to Oghuz] // Köktürk Yazısının Okunuşunun 125. Yılında Orhun’dan Anadolu’ya Uluslararası Türkoloji Sempozyumu Bildiriler Kitabı. Ulanbator: Kesit Yayınları, 2018. C. 1. – S. 25-31. [in Turkish]
7. Akar A. Batı Anadolu Ağızlarında Eski Türkçe Bir Saklantı: öñgürü [A Hidden Form of Old Turkish in Western Anatolian Dialects: öñgürü] // Cumhuriyetimiz 100. Yılında 6. Uluslararası Türkiye Türkçesi Ağız Araştırmaları Çalıştayı Bildirileri. – Ulanbator: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2023. – S. 149-156. [in Turkish]
8. Gemalmaz E. Yunus Emre’nin Şiirlerindeki Dil Özellikleri [Language Features in Yunus Emre's Poems] // Yunus Emre Sempozyumu Bildirileri, 15-16 Ekim. Erzurum, 1991. – S. 1-6. [in Turkish]
9. Akar A. Türkiye Türkçesinin Kuruluşu ve Yunus Emre [The Establishment of Turkish in Turkey and Yunus Emre] // Türk Yurdu Dergisi. – 2012. – Sayı: 297. – S. 58-61. [in Turkish]
10. Köprülü M.F. Türk Edebiyatında İlk Mutasavvıflar [The First Sufis in Turkish Literature]. – Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları, 1976. – 470 s. [in Turkish]
11. Gölpınarlı A. Yunus Emre’de Öz Türkçe Kelimeler [Pure Turkish Words in Yunus Emre] // Türkiyat Mecmuası. – 1934. – Sayı: 4. – S. 265-280. [in Turkish]
12. Masala A. Yunus Emre’de İnsan Sevgisi [Yunus Emre's Love of Humanity] // Çağrı Dergisi. – 1971. – Sayı: 165. – S. 12-18. [in Turkish]
13. Caferoğlu A. Yunus Emre’de Arkaik Unsurlar [Archaic Elements in Yunus Emre] // Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi. – 1972. – Sayı: 10. – S. 1-107. [in Turkish]
14. Özgür C. Yunus Emre’nin Kullandığı Farklı İki Türkçe [Two Different Turkish Languages Used by Yunus Emre] // Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. – 2001. – Cilt II. Sayı: 1. – S. 91-103. [in Turkish]
15. Akdemir Y. Yunus Emre’de Kelime Kadrosu [The Word Staff in Yunus Emre] // Turkish Studies. – 2013. – №8/9. – S. 429-458. [in Turkish]
16. Dede B. Yunus Emre’nin Eserlerinin Tahlili [Analysis of Yunus Emre’s Works]. Doktora Tezi. – Bursa: Uludağ Üniversitesi, 1990. – 493 s. [in Turkish]
17. Tatçı M. Yûnus Emre Dîvânı [Yunus Emre Divan]. Yayımlanmış Doktora Tezi. Ankara: Gazi Üniversitesi, 1990. – 1308 s. [in Turkish]
18. Datlı D. Risaletü’n-Nushiye’deki Arkaik Kelimelerin Tespiti ve Kelime Türlerine Göre Sınıflandırılması [Identification of Archaic Words in Risaletü’n-Nushiye and Classification According to Word Types] // Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması. – Eskişehir, 2014. – S. 639-659. [in Turkish]
19. Cin A., Vasif B. Yunus Emre’nin Risaletü’n-Nushiyye’si ve Divan’ı Üzerine Yeni Bir İnceleme [A New Study on Yunus Emre's Risaletü'n-Nushiyye and Divan]. Mediterranean Journal Of Humanities. Sayı: III/2, 2013. S. 53-69. [in Turkish]
20. Abdullayef A. Z. Yunus Emre ve Azerbaycan Dili [Yunus Emre and the Azerbaijani Language] // Türk Dili Aylık Dil Dergisi. – 1991. C. II, №480. – S. 500-506. [in Turkish]
21. Yıldırım Z., Aghatabai Sh. Yunus Emre’nin Söz Hazinesinde Türkmen Türkçesinin Yansımaları [Reflections of Turkmen Turkish in the Lexical Treasure of Yunus Emre] // 9. Milletlerarası Türkoloji Kongresi Bildiriler Kitabı, 13-16 Eylül. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, 2022. – S. 1213-1220. [in Turkish]
22. Kurmanbaiulı Sh., Marlen A. Abay, Yunus Emre ve Ahmet Yesevi’nin dilindeki Türk Lehçeleri Arası Dilsel Özellikler [Interdialectal Turkic Linguistic Features in the Languages of Abay, Yunus Emre, and Ahmad Yesevi] // Türk Kültürü ve Hacı Baktaş Veli Araştırma Dergisi. Sayı: 105, 2023. – S. 313-333. [in Turkish]
23. Atalay B. Divanü Lûgat-it-Türk. – Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi. C. IV. 1986. – 887 s. [in Turkish]
24. Yıldız O. Şeyyād Hamza. Yūsuf u Zelîhā [Şeyyād Hamza. Yūsuf and Zelīhā]. – Ankara: Akçağ Yayınları, 2008. – 579 s. [in Turkish]
25. Yekbaş H. Sehî Bey Divânı [Sehî Bey’s Divan]. İstanbul: Kitabevi, 2010. – 383 s. [in Turkish]
26. Caferoğlu A. Ebu Hayyan Kitâb Al-İdrâk Li Lisân Al-Atrâk. – İstanbul: Evkaf, 1931. – 353 s. [in Turkish]
27. Türkçe Sözlük [Turkish Dictionary]. 10. Baskı. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2005. – 2224 s.
28. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. II. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
29. Qаzаq adebi tilinin sozdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 2 vol. – Аlmаty: А.Bаytursynоv аtyndаgy til bilimi instituty, 2011. – 742 b. [in Kazakh]
30. Türkmence-Türkçe Sözlük [Turkmen–Turkish Dictionary]. Haz. Talat Tekin, Mehmet Ölmez vd. – Ankara: Şafak Matbaacılık, 1995. – 725 s. [in Turkish]
31. Ercilasun A.B. Kutadgu Bilig Grameri (Fiil) [Grammar of Kutadgu Bilig: The Verb System]. – Ankara: Gazi Üniversitesi, 1984. – 254 s. [in Turkish]
32. Battal A. İbni Mühennâ Lûgati [The Lexicon of Ibn Mühenna]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1997. – 105 s. [in Turkish]
33. Yüce N. Mukaddimetü’l-Edeb. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 227 s. [in Turkish]
34. Caferoğlu A. Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü [Dictionary of Old Uyghur Turkish]. – Ankara: Türk Dil Kurumu, 2011. – 332 s. [in Turkish]
35. Eckmann J. Çağatayca El Kitabı [A Handbook of Chagatai Turkish]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2017. – 288 s. [in Turkish]
36. Eraslan K. Eski Uygur Türkçesi Grameri [Grammar of Old Uyghur Turkish]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2012. – 664 s. [in Turkish]
37. Toparlı R., Vural H., Karaatlı R. Kıpçak Türkçesi Sözlüğü [Dictionary of Kipchak Turkic]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2007. – 338 s. [in Turkish]
38. Paçacıoğlu B. VII-XVI. Yüzyıllar Arasında Sözcük Dağarcığı [Vocabulary Between the 7th and 16th Centuries]. – İstanbul: Kesit Yayınları, 2016. – 816 s. [in Turkish]
39. Vámbéry H. Ćagataischen Sprache [Chagatai Language]. – Leipzig: F.A.Brakhaus, 1867. – 533 s. [in German]
40. Özdemir H. Sehî Bey Divanı Örneğinden Hareketle Klasik Türk Edebiyatında Eskil Yapılar [Archaic Structures in Classical Turkish Literature Based on the Example of Sehî Bey’s Divan]. – Konya: Kömen Yayınları, 2013. – 99 s. [in Turkish]
41. Azәrbaycan Dilinin İzahlı Lüğәti [Explanatory Dictionary of the Azerbaijani Language]. C. I. – Bakı: Şәrq-Qәrb, 2006. – 712 s. [in Azerbaijani]
42. Garkavets A. Kıpçakskoe Pis’mennoe Nasledie [Kipchak Written Heritage]. C. III. Almatı: Baur Kasean, 2010. – 1084 s. [in Russian]
43. Qаzаq adebi tilinin sozdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 14 vol. – Аlmаty: А.Bаytursynоv аtyndаgy til bilimi instituty, 2011. – 795 b. [in Kazakh]
44. Tekin T. Orhun Türkçesi Grameri [Grammar of Orkhon Turkic]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2016. – 273 s. [in Turkish]
45. Eckmann J. Nehcü’l Ferādîs. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2014. - 1392 s. [in Turkish]
46. Mansuroğlu M. Sultan Veled’in Türkçe Manzumeleri [Sultan Walad’s Turkish Poems]. – İstanbul: Pulhan Matbaası, 1958. – 206 s. [in Turkish]
47. Özkan M. Mahmûd b. Kādî-i Manyâs Gülistan Tercüması. Giriş-İnceleme-Metin-Sözlük [Mahmûd b. Qādī-i Manyās’s Gulistān Translation: Introduction – Study – Text – Dictionary]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 479 s. [in Turkish]
48. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. I. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
49. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. V. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
50. Türkmen Diliniň Düşündirişli Sözlügi. C. II. – Aşgabat: Ylym, 2015. – 368 s. [in Turkmen]
51. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. VI. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
52. Sevortian E. Etimologicheski slovar tiurskih iazykov. Glasnye [Etymological Dictionary of Turkic Languages: Vowels]. – Moskva: Izdatelstvo Nauka, 1974. – 768 s. [in Russian]
53. Qаzаq Ädebi Tiliniñ Sözdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 1 vol. – Аlmаtı: А. Bаytursınоv Аtındаğı Til Bilimi Institutı, 2011. - 747 s. [in Kazakh]
54. Eraslan K. Mevlâna Sekkâkî [Mawlānā Sakkākī]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1999. – 686 s. [in Turkish]
55. Sevortyan E. Etimologiçeskiy Slovar’ Tyurskih Yazıkov. [Etymological Dictionary of Turkic Languages: Vowels]. K/Q. – Moskva: İzdatel’stvo Nauka, 1997. – 362 s. [in Russian]
56. Qаzаq Ädebi Tiliniñ Sözdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 15 vol. – Аlmаtı: А. Bаytursınоv Аtındаğı Til Bilimi Institutı, 2011. – 825 s. [in Kazakh]
57. Özyaşamış S. Eski Türkiye Türkçesinin Deyimler Sözlüğü [Dictionary of Idioms of Old Anatolian Turkish]. – İstanbul: DBY yayınları, 2021. – 328 s. [in Turkish]
58. Eren A., Öztürk A. Eski Anadolu Türkçesi Dönemine Ait Bir Kur’an Tefsiri [A Qur’anic Commentary from the Old Anatolian Turkish Period]. – Ankara: Fenomen Yayınları, 2020. – 336 s. [in Turkish]
59. Qаzаq Ädebi Tiliniñ Sözdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 10 vol. – Аlmаtı: А. Bаytursınоv Аtındаğı Til Bilimi Institutı, 2011. – 748 s. [in Kazakh]
60. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. VIII. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
61. Taş İ. Kutadgu Bilig’in Söz Yapımı [Word Formation in the Kutadgu Bilig]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2015. – 273 s. [in Turkish]
62. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. IX. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
63. Qаzаq Ädebi Tiliniñ Sözdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 12 vol. – Аlmаtı: А. Bаytursınоv Аtındаğı Til Bilimi Institutı, 2011. – 747 s. [in Kazakh]
64. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. X. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
65. Şirin H. Eski Türk Yazıtları Söz Varlığı İncelemesi [A Study of the Vocabulary of Old Turkic Inscriptions]. – Ankara: Türk Kurumu Yayınları, 2016. – 750 s. [in Turkish]
66. Utebekov S. Divân-ı Hikmet’in Dil İncelemesi - Kökşetav Nüshası - (Metin - Gramer - Dizin) [A Linguistic Study of the Divan-i Hikmet – Kökshetau Manuscript – (Text – Grammar – Index)]. Çanakkale: Paradigma Yayınları, 2022. – 537 s. [in Turkish]
67. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. IV. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
68. Korkmaz Z. Türkiye Türkçesinin Temeli Oğuz Türkçesinin Gelişimi [The Development of Oghuz Turkic as the Basis of Turkey Turkish]. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 2013. – 230 s. [in Turkish]
69. Akar A. Düşünen Türkçe [Reflective Turkish]. – İstanbul: Ötüken Yayınları, 2019. – 341 s. [in Turkish]
70. Türkiye’de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü [Dictionary of Colloquial Expression in Turkey]. C. XI. – Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları, 1993. – 4844 s. [in Turkish]
71. Malov S. Pamшatniki drevnetiurkskoi pismennosti. – Moskva-Leningrad: Akademia Nauk SSSR, 1951. – 451 s. [in Russian]
72. Ercilasun A.B., Akkoyunlu Z. Kâşgarlı Mahmud. Dîvânu Lugâti’t-Türk [Kāshgarlı Mahmud. Dīwān Lughāt at-Turk]. – Ankara: Türk Dil Kurumu, 2014. - CXIX+995 s. [in Turkish]
73. Syzdyqov R. Sozder soyleydi [When the Words Spoke]. – Almaty: Sanat baspası, 1984. – 412 b. [in Kazakh]
74. Qаzаq adebi tilinin sozdigi [Dictionary of the Kazakh Literary Language]. 6 vol. – Аlmаty: А.Bаytursynоv аtyndаgy til bilimi instituty, 2011. – 748 b. [in Kazakh]
75. Türk Vahit. Türkülerde Eski (Arkaik) Sözler [Ancient (Archaic) Words in Folk Songs] // International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. – 2009. – Vol. 4/8. – S. 83-88. [in Turkish]
Жүктеулер
Жарияланды
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Yassawi Journal of Philology
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.
